امروزه جراحیهای لاغری به یکی از پرطرفدارترین روشها برای افرادی تبدیل شده که قصد دارند اضافهوزن خود را به شکل مؤثر و ماندگار کاهش دهند. در میان روشهای مختلفی که برای این هدف وجود دارد، دو عمل «اسلیو معده» و «بایپس معده» بیش از بقیه مورد توجه قرار گرفتهاند. این دو جراحی اگرچه شباهتهایی با هم دارند، اما در شیوه انجام، میزان کاهش وزن و تغییرات متابولیک بدن تفاوتهای مهمی میان آنها دیده میشود. آشنایی با این تفاوتها میتواند به تصمیمگیری آگاهانهتر و انتخاب بهترین روش کمک کند.
تفاوت جراحی اسلیو معده با بایپس معده
هم جراحی اسلیو معده و هم عمل بایپس معده با کوچک کردن معده، آن را از اندازه طبیعی به یک کیسه کوچکتر تبدیل میکنند. این تغییر باعث کاهش وزن از دو طریق اصلی میشود:
- کیسه جدید خیلی سریع پر میشود و همین موضوع حجم غذایی را که میتوانید قبل از احساس سیری مصرف کنید، محدود میکند.
- سطح هورمون گرلین (که به نام «هورمون گرسنگی» شناخته میشود) کاهش مییابد و در نتیجه احساس اشتها کمتر میشود.
با وجود این شباهتها، تفاوت مهم این دو روش در نحوه ایجاد و شکلگیری کیسه جدید معده است.
جراحی اسلیو معده
در جراحی اسلیو معده، جراح حدود ۸۰ درصد از معده را بهطور دائمی برمیدارد. بخش باقیمانده به صورت یک کیسه باریک و کشیده شبیه موز دوخته میشود. در این روش برخلاف بعضی جراحیهای دیگر، تغییر دیگری در مسیر گوارش ایجاد نمیشود و عمل در همین مرحله به پایان میرسد.
جراحی بایپس معده
در روش بایپس معده یا Roux-en-Y، جراح یک کیسه کوچک معده ایجاد میکند و بخش عمده معده را عملاً دور میزند. این کیسه تازه تشکیلشده مستقیماً به ابتدای روده کوچک متصل میشود.
بخش باقیمانده معده همچنان فعال است و در قسمت پایین روده کوچک باز میشود تا اسیدها و آنزیمهای گوارشی تولیدشده را به فرآیند هضم برساند. از آنجا که قسمتی از روده کوچک که معمولاً مسئول جذب کالری و برخی مواد مغذی است کنار گذاشته میشود، جذب کالری کاهش یافته و همین موضوع نقش مهمی در لاغری ایفا میکند.
جراحی باند معده
باند معده یکی دیگر از روشهای جراحی لاغری است. در این شیوه، جراح یک باند بادی قابل تنظیم را در اطراف بخش بالایی معده قرار میدهد و به این ترتیب یک کیسه کوچک معده شکل میگیرد.
اندازه دهانه بین این کیسه و بقیه معده با باد کردن یا تخلیه باند (از طریق درگاهی که زیر پوست شکم کار گذاشته میشود) قابل تغییر است و همین موضوع میزان کاهش وزن را تحتتأثیر قرار میدهد.
برخلاف اسلیو و بایپس، جراحی باند معده قابل برگشت است و در صورت نیاز میتوان باند را بهسادگی برداشت.
آیا در بهبودی اسلیو با بایپس تفاوتی وجود دارد؟
بایپس معده نسبت به جراحی اسلیو معده پیچیدهتر است، زیرا یک روش دو مرحلهای است، در حالی که اسلیو فقط یک مرحله دارد. هر دو جراحی معمولاً به صورت لاپاراسکوپی انجام میشوند؛ در این روش، جراح با ایجاد چند برش کوچک و استفاده از دوربین و ابزارهای مخصوص، عمل را انجام میدهد.
اگر همه چیز خوب پیش برود، درد بعد از عمل کم است و میتوانید مایعات مصرف کنید. معمولاً پس از اسلیو معده، یک تا دو روز در بیمارستان خواهید بود، اما اگر درد زیاد باشد یا نتوانید مایعات را تحمل کنید، ممکن است نیاز به بستری بیشتر باشد. در بایپس معده به دلیل پیچیدگی بیشتر، حداقل دو روز بستری معمول است و در صورت بروز عوارض، مدت زمان بیشتری در بیمارستان نیاز است.
گاهی جراحی لاپاراسکوپی امکانپذیر نیست و نیاز به جراحی باز است، که برشی بزرگتر در شکم ایجاد میکند و بهبود آن زمان بیشتری میبرد؛ معمولاً ۴ تا ۵ روز بستری نیاز است. دلایل جراحی باز میتواند شامل عمل قبلی معده، اضافه وزن بسیار زیاد یا مشکلات پزشکی قابل توجه باشد.
پس از ترخیص، برای بازگشت به فعالیتهای روزمره نیاز به زمان دارید و معمولاً ۳ تا ۴ هفته باید فعالیتها را به آرامی از سر بگیرید تا بهبودی کامل حاصل شود.
جراحی اسلیو معده و بایپس معده عوارضی هم دارند؟
هرچند جراحی اسلیو معده و بایپس معده در کاهش وزن و بهبود بیماریهای ناشی از چاقی بسیار مؤثر هستند، اما مانند هر عمل جراحی دیگری بدون ریسک نیستند. هر کدام از این روشها عوارض خاص خود را دارند که آگاهی از آنها میتواند به شما کمک کند تصمیم آگاهانهتری بگیرید.
عوارض جراحی اسلیو معده
اگرچه جراحی اسلیو معده یکی از پرطرفدارترین روشهای لاغری است، اما ممکن است با برخی عوارض همراه باشد. مهمترین آنها عبارتند از:
- رفلکس اسید (سوزش معده و بازگشت اسید به مری)
- نشت مایعات معده در محل بخیهها
- تنگی در امتداد کیسه معده که میتواند عبور غذا را دشوار کند
- انسداد معده به دلیل باریک شدن مسیر گوارش
عوارض جراحی بایپس معده
عمل بایپس معده نیز علاوه بر مزایا، عوارض خاص خود را دارد که معمولاً به دلیل تغییر مسیر دستگاه گوارش بروز میکند. از جمله:
- کمبودهای تغذیهای به دلیل دور زدن بخشی از روده کوچک و کاهش جذب مواد مغذی
- افزایش حساسیت به الکل به دلیل تغییر در متابولیسم بدن
- زخم معده در محل اتصال کیسه به روده کوچک
- انسداد روده یا پیچخوردگی روده
- سوراخ شدن معده (اگرچه نادر، اما یکی از عوارض جدی است)
در مورد تغییرات رژیم غذایی چه می دانید؟
پس از جراحی اسلیو معده یا بایپس معده، تغییرات مهمی در رژیم غذایی شما ضروری است. این تغییرات نهتنها به بهبودی بدن کمک میکنند، بلکه نقش اصلی در موفقیت کاهش وزن ایفا میکنند.
مراحل رژیم غذایی بعد از عمل
- هفته اول: فقط مایعات شفاف و سبک مجاز است.
- سه هفته بعدی: میتوانید غذاهای پورهای و سپس نرم مصرف کنید.
- بعد از دو ماه: بهتدریج میتوانید رژیم غذایی عادیتری داشته باشید، البته با حجم بسیار کمتر.
تفاوت ظرفیت معده بعد از عمل
- در جراحی اسلیو معده، معده به کیسهای تبدیل میشود که حدود ۳ اونس (تقریباً به اندازه یک کیک هاکی) ظرفیت دارد.
- در جراحی بایپس معده، کیسه جدید کوچکتر است و تنها حدود ۱ اونس (به اندازه یک توپ گلف) گنجایش دارد.
دستورالعملهای مهم غذایی بعد از عمل
برای موفقیت و جلوگیری از مشکلات گوارشی، رعایت این نکات ضروری است:
- غذا را در وعدههای کوچک میل کنید و بهمحض احساس سیری دست از خوردن بکشید.
- هر لقمه را بهخوبی بجوید و آهسته غذا بخورید.
- مصرف روزانه ویتامینها و مکملهای تجویز شده را فراموش نکنید.
- آب کافی بنوشید، اما بهجای نوشیدن سریع، جرعهجرعه مصرف کنید.
- از غذاهای سنگین و هضمسخت مانند گوشتهای سفت و نان خشک پرهیز کنید.
- نوشیدنیهای گازدار را حذف کنید.
کدام یک از جراحی اسلیو معده با بایپس معده برای شما مناسب است؟
انتخاب بین جراحی اسلیو معده و بایپس معده به شرایط هر فرد بستگی دارد و نمیتوان یک نسخه واحد برای همه پیچید. عواملی که در این تصمیمگیری نقش دارند شامل موارد زیر است:
- وزن و شاخص توده بدنی (BMI)
- سابقه پزشکی و نوع درمانهای قبلی
- وجود بیماریهای زمینهای مانند دیابت یا فشار خون بالا
- انتظارات و اهداف شما از جراحی لاغری
برای انتخاب درست، مشاوره با پزشک متخصص ضروری است. شما و پزشکتان با بررسی دقیق شرایط، میتوانید تصمیم بگیرید که کدام نوع جراحی لاغری بهترین نتیجه را برایتان به همراه دارد.
در ادامه میتواندی توضیحات دکتر سید مهدی جلالی متخصص جراحی عمومی در رابطه با اینکه بای پس برای چه افرادی مناسب نیست،تماشا خواهید کرد:
نتیجهگیری
جراحیهای اسلیو معده و بایپس معده هر دو روشهای مؤثر برای کاهش وزن هستند. این دو عمل شباهتهایی دارند، اما تفاوتهای مهمی نیز در نحوه انجام، ظرفیت معده و تأثیرات متابولیک بدن وجود دارد. هر روش مزایا و محدودیتهای خود را دارد و باید با توجه به شرایط فردی انتخاب شود.
اگر کاندیدای جراحی لاغری هستید، با تجربه و دانش دکتر سید مهدی جلالی میتوانید بهترین گزینه را انتخاب کنید. برای دریافت مشاوره تخصصی و رزرو نوبت، همین حالا با مطب تماس بگیرید.
